Triển khai cuộc vận động "Xây dựng hình mẫu thanh niên Việt Nam thời kỳ mới" là một trong những nội dung cụ thể thực hiện Nghị quyết Hội nghị lần thứ 3 Ban chấp hành Trung ương Đoàn về "Tăng cường giáo dục đạo đức, lối sống, bồi dưỡng lý tưởng cách mạng cho thanh thiếu niên giai đoạn 2013-2017".

 

Năm 2015 là năm giữa nhiệm kỳ thực hiện Nghị quyết Đại hội Đoàn TNCS Hồ Chí Minh tỉnh Bình Thuận lần thứ XI, năm kỷ niệm 85 năm Ngày thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam (03/2/1930 – 03/2/2015), 40 năm Ngày giải phóng hoàn toàn miền Nam thống nhất đất nước (30/4/1975 – 30/4/2015) và năm diễn ra nhiều sự kiện chính trị quan trọng của Đảng, đất nước, năm diễn ra Đại hội Đảng các cấp, Đại hội Đảng bộ tỉnh Bình Thuận lần thứ XIII tiến tới Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XII. Tuổi trẻ Bình Thuận phấn khởi, tự tin bước vào năm 2015 với khí thế thi đua sôi nổi, niềm tin cao độ, quyết tâm thực hiện thành công chương trình công tác Đoàn và phong trào thanh niên với chủ đề “Tự hào tiến bước dưới cờ Đảng”.

Đây cũng là dịp quan trọng để mỗi đoàn viên, thanh niên tỉnh nhà tự hào về truyền thống vẻ vang của Đảng Cộng sản Việt Nam, của tổ chức Đoàn TNCS Hồ Chí Minh và truyền thống cách mạng hào hùng của quân, dân Bình Thuận; qua đó cũng thể hiện sự nhiệt huyết của sức trẻ, tinh thần xung kích, đổi mới nội dung, phương thức, đưa công tác Đoàn và phong trào thanh thiếu nhi tỉnh nhà phát triển lên một bước mới nhằm thiết thực kỷ niệm 84 năm Ngày thành lập Đoàn TNCS Hồ Chí Minh (26/3/1931 - 26/3/2015).

Nghị quyết Ban chấp hành Trung ương Đảng lần thứ 4, khóa VII đã chỉ rõ: “Thanh niên là lực lượng xung kích trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Sự nghiệp đổi mới có thành công hay không, đất nước bước vào thế kỷ 21 có vị trí xứng đáng trong cộng đồng thế giới hay không, cách mạng Việt Nam có vững bước theo con đường xã hội chủ nghĩa hay không phần lớn tuỳ thuộc vào lực lượng thanh niên, vào việc bồi dưỡng, rèn luyện thế hệ thanh niên; công tác thanh niên là vấn đề sống còn của dân tộc, là một trong những nhân tố quyết định sự thành bại của cách mạng.”

Và gần đây nhất Nghị quyết Hội nghị lần thứ 7 BCH TW khoá X về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác thanh niên thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa có nêu: “Thanh niên là rường cột của nước nhà, chủ nhân tương lai của đất nước, là lực lượng xung kích trong xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, một trong những nhân tố quyết định sự thành bại của sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, hội nhập quốc tế và xây dựng chủ nghĩa xã hội. Thanh niên được đặt ở vị trí trung tâm trong chiến lược bồi dưỡng, phát huy nhân tố và nguồn lực con người. Chăm lo, phát triển thanh niên vừa là mục tiêu, vừa là động lực bảo đảm cho sự ổn định và phát triển vững bền của đất nước”.

Có thể thấy rằng công tác thanh niên là vấn đề mang tính chiến lược, cơ bản, cấp thiết, cần có sự quan tâm, giáo dục, đào tạo, bồi dưỡng, sử dụng và phát huy một cách toàn diện cả về mặt chính trị cũng như năng lực khoa học và công tác chuyên môn. Để thích ứng với tình hình đất nước hiện nay, mỗi thanh niên phải xây dựng cho mình một bản lĩnh: phải có bản lĩnh chính trị vững vàng, bản lĩnh khoa học chắc chắn, phải có sức khỏe tốt để phục vụ lâu dài cho đất nước.

Vậy bản lĩnh thanh niên là gì? Và làm thế nào để xây dựng, bảo vệ và phát triển bản lĩnh đó trong thực tiễn đất nước ta hiện nay? Đây chính là điều băn khoăn, trăn trở không chỉ của gia đình, nhà trường mà còn là của toàn xã hội. Có làm rõ vấn đề bản lĩnh thanh niên chúng ta mới tìm ra được giải pháp đúng đắn hữu hiệu để đào tạo nguồn nhân lực, nhân tài “vừa hồng, vừa chuyên” cho đất nước, phục vụ một cách tốt nhất cho công cuộc đổi mới đất nước hiện nay.

 Thanh niên – là người còn trẻ, đang ở độ tuổi trưởng thành. Bản lĩnh – là đức tính tự quyết định một cách độc lập thái độ, hành động của mình, không vì áp lực bên ngoài mà thay đổi quan điểm, có năng lực và tự tin, dám chịu trách nhiệm, không lùi bước trước khó khăn, trở ngại. Từ những định nghĩa trên, chúng ta có thể hiểu ngắn gọn về bản lĩnh thanh niên như sau: Bản lĩnh thanh niên là một phẩm chất sống của thanh niên – những người trẻ trong lứa tuổi từ 16 – 30 tuổi (theo Luật thanh niên qui định), có một thái độ kiên định trong cuộc sống, từ suy nghĩ, học tập, rèn luyện bản thân và cống hiến cho xã hội.

Từ những vấn đề nêu trên có thể giúp chúng ta định hướng được việc xây dựng những bản lĩnh cần có của thanh niên trong giai đoạn hiện nay:

Bản lĩnh thứ nhất, cần được trang bị, xây dựng cho các tầng lớp Thanh niên Việt Nam, đó là bản lĩnh chính trị.

Nội dung của bản lĩnh chính trị mà mỗi thanh niên cần đạt tới đó là sự phấn đấu hết mình cho công cuộc đổi mới vì sự nghiệp công nghiệp hóa – hiện đại hóa đất nước làm cho dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh theo định hướng Xã hội chủ nghĩa. Để có được bản lĩnh này, những người có trách nhiệm phải tạo cho thanh niên có khả năng hiểu biết, những kiến thức về con đường phát triển của cách mạng Việt Nam, những diễn biến về thời kỳ quá độ tiến lên Xã hội chủ nghĩa bỏ qua chế độ tư bản chủ nghĩa, hiểu về vai trò, vị trí của Đảng Cộng sản Việt Nam đối với dân tộc trong hiện tại và lâu dài để tạo được niềm tin trong bản lĩnh chính trị của mình và có sự chi phối, lan tỏa đến các giá trị bản lĩnh khác trong thanh niên hiện nay.

Bản lĩnh thứ hai, cần được hình thành trong các tầng lớp Thanh niên Việt Nam, đó là bản lĩnh trí tuệ. Song nó không dừng ở bản lĩnh mà còn là nguồn lực để phát triển của thanh niên và của cả dân tộc – nguồn lực trí tuệ. Bản lĩnh này cần được xây dựng và vun đắp ở bất kỳ thời điểm nào. Có trí tuệ mà thiếu bản lĩnh thì nội dung và giá trị của trí tuệ của trí thức sẽ không mang lại hữu ích lớn, không thể có lòng kiên trì để biến trí thức đã tích lũy được vào thực tiễn cuộc sống và sự nghiệp cách mạng. Muốn xây dựng được bản lĩnh trí tuệ trong thanh niên phải tạo cho thanh niên một môi trường học tập rộng rãi, nhiều cấp bậc khác nhau, kết hợp giữa lý thuyết và thực hành, tạo một môi trường đa dạng để thanh niên áp dụng trí thức của mình vào thực tiễn sinh động, thể hiện bản lĩnh trí tuệ của mình trước yêu cầu của thời đại, của quê hương, đất nước và của chính bản thân mình. Chúng ta phải giáo dục cho thanh niên có lòng ham muốn học tập, nâng cao trình độ không ngừng về trí thức tạo cơ sở khoa học để hình thành bản lĩnh trí tuệ.

Bản lĩnh thứ ba, cần được tạo lập trong thanh niên, đó là bản lĩnh đấu tranh – xây dựng. Nội dung của bản lĩnh này là thanh niên không bao giờ chịu để đất nước, xã hội, gia đình và chính bản thân mình yếu kém, nghèo nàn, lạc hậu, bị phụ thuộc. Cái cốt lõi của bản lĩnh đấu tranh – xây dựng là để tồn tại và phát triển. Sự bản lĩnh về đấu tranh – xây dựng của thế hệ đoàn viên thanh niên đi trước đã giúp cho đất nước ta, nhân dân ta có được độc lập và tự do ngày hôm nay. Ngày nay, thế hệ thanh niên tiếp bước truyền thống tốt đẹp đó xây dựng đất nước ta “to đẹp hơn, đàng hoàng hơn” thì bản lĩnh này được xây dựng trong thanh niên có chiều sâu và tầm cao mới. Bản lĩnh đấu tranh – xây dựng này nhằm loại bỏ cái nghèo nàn, lạc hậu, loại bỏ những tệ nạn xã hội, loại bỏ sự chống phá của các thế lực thù địch gây bất ổn đối với sự nghiệp đổi mới ở nước ta. Có được bản lĩnh đấu tranh – xây dựng thanh niên sẽ vượt qua mọi trở ngại, vượt lên chính bản thân mình để rèn luyện, trưởng thành và cống hiến. Để xây dựng được bản lĩnh này, chúng ta cần tạo môi trường thuận lợi để thanh niên có điều kiện thâm nhập vào thực tiễn sinh động để họ được rèn luyện, thử thách không ngừng lại ở nhà trường, đơn vị công tác mà phải đưa thanh niên tham gia vào các hoạt động xã hội (có thể là do Đoàn – Hội tổ chức), tạo cho họ nhận thức chính họ là một thành viên, một lực lượng của xã hội trong sự nghiệp cách mạng làm cho dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh, “sánh vai với các cường quốc năm châu” như ước mong của Bác Hồ kính yêu mà nay đã từng bước trên từng lĩnh vực đã được thể hiện.

Bản lĩnh thứ tư, mà ở thanh niên cần phải có, đó là bản lĩnh về đạo đức – lối sống. Thanh niên có được bản lĩnh này sẽ làm cho họ trong sáng hơn, cao thượng hơn, xứng đáng là con cháu của một nước có bề dày văn hiến, truyền thống hào hùng của dân tộc. Bản lĩnh về đạo đức – lối sống có một nội dung phong phú đa dạng, nó thẩm thấu trong mọi nếp nghĩ, hành vi sinh hoạt, học tập, lao động và trong mọi mặt sinh hoạt của xã hội, gia đình và của từng thanh niên. Bản lĩnh này có mối quan hệ mật thiết với các bản lĩnh khác và được xem như là nền tảng, là cái gốc của nhân cách con người, là cơ sở để hình thành những nội dung, những qui định của pháp luật trong ứng xử gồm người với người, với môi trường xung quanh, và những hoạt động do con người sáng tạo ra. 

Bản lĩnh đạo đức – lối sống trong thanh niên nếu được hình thành và phát triển bền vững nó có sức mạnh lớn lao giúp thanh niên chiến thắng mọi nguy cơ tiềm ẩn của mặt trái nền kinh tế thị trường. Cái cốt lõi của nó là sự kết hợp giữa cái chân – thiện – mỹ trong bản lĩnh đạo đức lối sống của dân tộc với giá trị đạo đức cách mạng hiện tại mà Chủ tịch Hồ Chí Minh là một biểu tượng cao quý, là hiện thân của bản lĩnh đạo đức – lối sống của dân tộc, là tấm gương sáng để thanh niên học tập, noi theo. Do đó, việc tổ chức cho thanh niên học tập tư tưởng đạo đức của Chủ tịch Hồ Chí Minh là điều hết sức quan trọng. Cần đưa cuộc vận động học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh đi sâu vào cuộc sống. Qua cuộc đời hoạt động của Bác và những thành công mà thanh niên làm được trong thời gian qua đã góp phần giúp thanh niên hình thành bản lĩnh đạo đức – lối sống của mình để đứng vững trong thời đại mới còn nhiều thử thách đối với toàn dân tộc và đối với chính bản thân mỗi thanh niên.

Bản lĩnh thứ năm, rất cần trong chiến lược con người, đó là bản lĩnh văn hóa - ứng xử trong thanh niên hiện nay.

Dân tộc ta là dân tộc có bản lĩnh trong văn hóa ứng xử. Chính nhờ bản lĩnh ấy mà suốt tiến trình lịch sử giao lưu, tiếp xúc, hội nhập với nhiều luồng văn hóa Đông – Tây mà văn hóa của Việt Nam vẫn bảo tồn được bản sắc văn hóa dân tộc và biết tiếp thu cái mới để phát triển, làm phong phú nền văn hóa dân tộc. Trong thời đại toàn cầu hóa, văn hóa nhân loại hầu như không có là biên giới giữa các quốc gia, không còn bó hẹp trong cộng đồng dân tộc mà với sự phát triển của khoa học kỹ thuật, sự phát triển của công nghệ thông tin, văn hóa có sức lan tỏa nhanh chóng. Do đó, thanh niên cần tiếp thu, ứng xử như thế nào trước nội dung văn hóa không phù hợp với truyền thống văn hóa dân tộc, với bản sắc văn hóa Việt Nam nhưng lại có sự lôi cuốn, quyến rũ đối với một bộ phận không nhỏ trong lớp trẻ. Điều đó tạo nên nguy cơ tha hóa trong lối sống văn hóa của thanh niên mà khó lường hết hậu quả của nó. Văn hoá được xem là gốc rễ của dân tộc, cây sống tươi tốt là nhờ gốc rễ bền vững. Vì vậy, việc tuyên truyền, giáo dục những nội dung tích cực, những tinh hoa văn hóa dân tộc và việc ngăn chặn, bài trừ những nội dung không phù hợp, đồi trụy, phản khoa học. Trong đó, vấn đề đặt ra là cần phải tạo lập được cho thanh niên một bản lĩnh văn hóa ứng xử, để khi có bản lĩnh này, thanh niên sẽ có cơ sở khách quan, khoa học ứng xử phù hợp với các trào lưu văn hóa thế giới, là cơ sở tạo dựng cho thanh niên một cuộc sống có văn hóa có tính thẩm mỹ cao phù hợp với bản sắc văn hóa truyền thống nhưng lại hàm chứa những yếu tố mới của văn minh – văn hóa nhân loại trong thời kỳ hội nhập.

Bản lĩnh thứ sáu, là hành trang thanh niên cần trang bị, đó là bản lĩnh trong học tập – thành đạt:

Là những thanh niên có cơ hội được học tập đến nơi, đến chốn. Từ nền tảng học tập ban đầu, nếu biết nỗ lực hết sức mình trong việc học tập, nghiên cứu, tìm tòi, sáng tạo, kinh doanh,…để khẳng định mình. Đây là một bản lĩnh sống tốt thể hiện được họ là những thanh niên có chí tiến thủ, tìm tòi, học hỏi và luôn đặt ra cho bản thân một mục tiêu để vươn tới. Thể hiện rõ thông qua thực tiễn cuộc sống của mỗi cá nhân, họ sẵn sàng chấp nhận khó khăn, gian khổ, dám dấn thân, luôn thể hiện tinh thần quả cảm để từ đó tự hoàn thiện mình trong từng thành quả mà mỗi thanh niên đạt được trong cuộc sống. Những thành quả đó có thể là một công trình, một giải thưởng, một danh hiệu sinh viên “5 tốt”, một người thợ giỏi; một thanh niên tiên tiến làm theo lời Bác hay một gương điển hình trong hoạt động công tác Đoàn - Hội. Để xây dựng thành công bản lĩnh này, mỗi thanh niên ngoài việc đam mê và quyết tâm cao để thực hiện, vấn đề là thanh niên phải biết đặt một hòn đá tảng (lựa chọn lý tưởng nghề nghiệp) đúng đắn và phù hợp với sự ham thích và biết rõ năng lực chính bản thân mình.

Bản lĩnh thứ bảy, mà thanh niên cần rèn luyện, đó là bản lĩnh vươn lên trong cuộc sống – thoát đói nghèo.

Phần lớn là những thanh niên trong cả nước nói chung và thanh niên Bình Thuận nói riêng thường gặp rất nhiều khó khăn trong cuộc sống không có điều kiện để đi tiếp con đường học vấn, họ đành phải chọn một cái nghề để trang trải cuộc sống. Từ trong những khó khăn của công việc, họ đã sáng tạo, cải thiện phương tiện và phương pháp lao động của mình để làm ra nhiều sản phẩm lao động phục vụ cuộc sống của bản thân. Thành quả họ đạt được có khi không chỉ giúp cho họ thoát khỏi đói nghèo mà còn giúp đỡ những người khác cùng vươn đến một cuộc sống tốt đẹp hơn. Tuy nhiên cần nói đến, ngoài nỗ lực chính bản thân và tự ý thức được mình phải vươn lên để thoát nghèo thì những thanh niên rất cần sự quan tâm từ Đảng, Nhà nước và các tổ chức của thanh niên. Trong đó, vai trò của Đoàn, Hội được thể hiện rõ nét nhất, Đoàn, Hội đã đồng hành cùng thanh niên trong việc vươn lên thóat nghèo. Xứng đáng là người bạn đồng hành, là ngôi nhà của thanh niên trong thời hội nhập kinh tế quốc tế, giúp thanh niên xây dựng thành công bản lĩnh này.

Bản lĩnh thứ tám cũng là bản lĩnh cuối cùng, cần được phát huy trong thanh niên, đó là bản lĩnh sống vì mọi người.

Họ là những thanh niên được giáo dục chu đáo và có sự nhận thức sâu sắc về bản thân và trách nhiệm của bản thân đối với xã hội, họ hiểu vai trò của họ đối với đất nước, đối với nhân dân và nguyện suốt đời cống hiến cho mục đích lý tưởng cao đẹp của Đảng, của đất nước, “Sống là cho đâu chỉ nhận riêng ai”, họ không bị những cám dỗ vật chất của cuộc sống làm sa ngã, luôn biết cách vượt qua những trở ngại, khó khăn để hoàn thành tốt công việc của mình. Thậm chí họ còn là những con người người dám chấp nhận hy sinh bản thân để cứu sống người khác. Bản lĩnh này không thể hiện một cách rõ ràng, chỉ trong những hoàn cảnh đặc biệt, bản lĩnh này mới được phát huy và thể hiện cụ thể.

Bản lĩnh được hình thành từ kinh nghiệm sống của một con người, nếu một người có điều kiện thử thách, rèn luyện mình trong một môi trường sống khắc nghiệt, khó khăn thì thường có bản lĩnh cao hơn những người có điều kiện sống thoải mái, đầy đủ. Đôi khi, trong những thời khắc khó khăn, nguy hiểm bản lĩnh xuất hiện như một bản năng sống giúp con người vượt qua nguy hiểm. Dù ở bản lĩnh nào, được tạo lập trên cơ sở tư duy và hành động gì đều có điểm xuất phát từ nhân cách của thanh niên, xuất phát từ sự giáo dục, rèn luyện, xuất phát từ tri thức.

Do đó, việc giáo dục, rèn luyện nhân cách cho thanh niên, tạo cho thanh niên những điều kiện tốt nhất để tiếp thu những kiến thức khoa học kỹ thuật, để tự khẳng định mình là trách nhiệm và nhiệm vụ của Đảng, Nhà nước, các tổ chức đoàn thể, đặc biệt là tổ chức Đoàn – Hội để xây dựng những bản lĩnh mà thanh niên cần có trong giai đoạn hiện nay. Có như thế mới có thể định hướng xây dựng hình mẫu cho lớp thanh niên vừa “hồng” vừa “chuyên” nối tiếp nhau từ thế hệ này sang thế hệ khác cùng dân tộc thực hiện thắng lợi sự nghiệp công nghiệp hóa – hiện đại hóa đất nước tiến trên con đường Xã hội chủ nghĩa là mục tiêu lớn lao và cao cả của toàn dân tộc ta.

84 năm qua, cùng với sự phát triển của đất nước, dưới sự lãnh đạo của Đảng và Bác Hồ, Đoàn TNCS Hồ Chí Minh và các thế hệ thanh niên Việt Nam đã nối tiếp nhau viết nên những truyền thống vẻ vang của các thế hệ đi trước, đó là bản lĩnh thanh niên, bản lĩnh tuổi trẻ thế hệ Bác Hồ luôn thể hiện trong truyền thống yêu nước nồng nàn, trung thành tuyệt đối với Đảng, gắn bó chặt chẽ với lợi ích dân tộc, với nhân dân và chế độ xã hội chủ nghĩa; truyền thống xung kích cách mạng, xung phong tình nguyện, sẵn sàng đón nhận và hoàn thành xuất sắc mọi nhiệm vụ được giao; truyền thống hiếu học, cần cù, sáng tạo; truyền thống đoàn kết, yêu thương, giúp đỡ lẫn nhau. Suốt chặng đường rèn luyện, phấn đấu và trưởng thành của Đoàn TNCS Hồ Chí Minh, các thế hệ của thanh niên tỉnh nhà có những đóng góp không ngừng trong công cuộc xây dựng quê hương Bình Thuận. Kỷ niệm 84 năm Ngày thành lập Đoàn là một dịp quan trọng để mỗi tổ chức cơ sở Đoàn, đoàn viên, thanh niên trong tỉnh ôn lại truyền thống vẻ vang của Đoàn, đồng thời tự mình nâng cao nhận thức và hành động, góp sức xây dựng Đoàn vững mạnh. Nối tiếp truyền thống, tuổi trẻ trường Cao đẳng Cộng đồng Bình nói riêng và tuổi trẻ Bình Thuận hôm nay vững bước dưới ngọn cờ vinh quang của Đảng, với hoài bão cách mạng đang ngày đêm phấn đấu, đem sức trẻ, nhiệt tình ra sức cống hiến cho sự nghiệp xây dựng, bảo vệ vững chắc Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa và quê hương Bình Thuận.

Được tiếp lửa từ truyền thống, mỗi đoàn viên, thanh niên hôm nay cần xây dựng cho mình một bản lĩnh thanh niên vững vàng, đó sẽ là những phẩm chất của người thanh niên trong thời đại mới: phải trang bị hành trang tri thức, rèn đức, luyện tài, xây dựng tinh thần tình nguyện và lối sống đẹp trong cộng đồng, học tập và làm theo tư tưởng, tấm gương đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh, góp sức trẻ vì sự phát triển bền vững của đất nước và tỉnh nhà trong thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa, hội nhập quốc tế.

                                                                             Đoàn Thanh niên